Công dân số – chủ thể của quá trình chuyển đổi số
Trong bối cảnh khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang tạo ra những thay đổi sâu sắc trên mọi lĩnh vực của đời sống, năng lực tiếp cận và sử dụng công nghệ số ngày càng trở thành một yêu cầu thiết yếu đối với mỗi người dân. Từ việc giải quyết thủ tục hành chính, thanh toán không dùng tiền mặt, tiếp cận thông tin, học tập trực tuyến đến chăm sóc sức khỏe, quảng bá sản phẩm và phát triển hoạt động sản xuất, kinh doanh, công nghệ số đang mở ra nhiều cơ hội thuận lợi, thiết thực.
Ngày 15/10 được Chính phủ xác định là Ngày Công dân số Việt Nam theo Nghị quyết số 66.22/2026/NQ-CP ngày 09/7/2026 về phát triển công dân số. Nghị quyết đặt ra các nguyên tắc phát triển công dân số, quy định quyền và trách nhiệm của công dân trên môi trường số, các chính sách khuyến khích sử dụng dịch vụ số và việc phát triển ứng dụng định danh quốc gia.
Cùng với tinh thần thúc đẩy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia tại Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị, việc phát triển công dân số khẳng định vai trò trung tâm của người dân trong tiến trình chuyển đổi số. Công nghệ chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi người dân có thể tiếp cận, sử dụng thành thạo, an toàn và biến những tiện ích số thành giá trị cụ thể trong đời sống hằng ngày.
Công dân số không nhất thiết phải là người am hiểu sâu về công nghệ. Đó có thể là một người dân biết sử dụng điện thoại thông minh để tra cứu thông tin chính thống; một người cao tuổi biết thực hiện các thao tác số cơ bản; một hộ kinh doanh biết quảng bá sản phẩm trên môi trường mạng, thanh toán điện tử; hay một đoàn viên, thanh niên tích cực hỗ trợ cộng đồng tiếp cận các nền tảng số. Điều quan trọng là mỗi người có ý thức học hỏi, sẵn sàng thích ứng và có trách nhiệm khi tham gia môi trường số.
Nghị quyết số 66.22/2026/NQ-CP – thúc đẩy quyền lợi và trách nhiệm của công dân số
Một trong những nội dung đáng chú ý của Nghị quyết số 66.22/2026/NQ-CP là các chính sách khuyến khích công dân sử dụng dịch vụ số, thực hiện thủ tục hành chính trực tuyến và tích hợp thông tin, giấy tờ thiết yếu trên ứng dụng định danh điện tử quốc gia VNeID.
Theo các điều kiện quy định tại Nghị quyết và các văn bản hướng dẫn có liên quan, công dân đủ điều kiện có thể được hưởng chính sách miễn, giảm một số khoản phí, lệ phí khi thực hiện thủ tục hành chính trên môi trường điện tử. Việc tích hợp, cập nhật thông tin cá nhân chính xác trên VNeID cũng góp phần tạo thuận lợi trong định danh, xác thực điện tử và tiếp cận các tiện ích số.
VNeID ngày càng đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ định danh, xác thực điện tử, thực hiện dịch vụ công trực tuyến, kết nối các tiện ích thanh toán và tạo kênh giao tiếp giữa người dân với cơ quan nhà nước. Việc sử dụng tài khoản định danh điện tử và dịch vụ xác thực điện tử trong thực hiện thủ tục hành chính, dịch vụ công trực tuyến có giá trị pháp lý theo quy định.
Tuy nhiên, để khai thác hiệu quả những tiện ích này, mỗi công dân cần chủ động tìm hiểu, kiểm tra và cập nhật thông tin theo hướng dẫn của cơ quan có thẩm quyền; sử dụng tài khoản định danh điện tử đúng mục đích; bảo vệ thông tin cá nhân, mật khẩu và mã xác thực; không cung cấp dữ liệu nhạy cảm cho người lạ, không truy cập đường dẫn không rõ nguồn gốc và cảnh giác trước các thủ đoạn giả mạo cơ quan nhà nước để lừa đảo trên không gian mạng.
Quyền lợi đi đôi với trách nhiệm. Một công dân số tích cực không chỉ biết tận dụng công nghệ để phục vụ bản thân mà còn phải tôn trọng pháp luật, ứng xử văn minh, kiểm chứng thông tin trước khi chia sẻ và góp phần xây dựng môi trường mạng an toàn, lành mạnh.
Phước Thành đưa chuyển đổi số đến gần hơn với người dân
Đối với xã Phước Thành, phát triển công dân số có ý nghĩa đặc biệt thiết thực trong điều kiện địa bàn miền núi rộng, dân cư phân bố không đồng đều, đồng bào dân tộc thiểu số chiếm tỷ lệ lớn và việc tiếp cận hạ tầng, dịch vụ số tại một số khu vực còn gặp khó khăn.
Những hạn chế về kết nối viễn thông, thiết bị, kỹ năng sử dụng công nghệ và khả năng tiếp cận thông tin đặt ra yêu cầu phải triển khai chuyển đổi số theo hướng thiết thực, dễ hiểu, dễ tiếp cận, phù hợp với điều kiện thực tế của từng nhóm người dân. Không để khoảng cách địa lý, điều kiện kinh tế hay hạn chế về kỹ năng trở thành rào cản khiến người dân đứng ngoài tiến trình chuyển đổi số.
Thời gian qua, xã Phước Thành đã triển khai các nhiệm vụ về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; từng bước phát triển các kênh thông tin, tuyên truyền và hỗ trợ người dân tiếp cận tiện ích số. Cổng thông tin điện tử xã, kênh Zalo Official Account, hệ thống truyền thanh ứng dụng công nghệ IP và các giải pháp kết nối Wi-Fi là những phương tiện góp phần đưa thông tin, dịch vụ và hoạt động tuyên truyền đến gần hơn với cộng đồng.
Đặc biệt, các Tổ Công nghệ số cộng đồng giữ vai trò cầu nối quan trọng giữa chính quyền với người dân. Thông qua phương châm hướng dẫn trực tiếp, cầm tay chỉ việc, các thành viên có thể hỗ trợ người dân làm quen với điện thoại thông minh, sử dụng VNeID, tìm kiếm thông tin chính thống, nộp hồ sơ trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt và nhận biết các nguy cơ mất an toàn trên không gian mạng.
Việc triển khai phong trào “Bình dân học vụ số” cũng góp phần khơi dậy tinh thần học tập thường xuyên, giúp người dân từng bước hình thành kỹ năng và thói quen sử dụng công nghệ. Với phương châm học những gì cần thiết, thực hành những gì có ích, chuyển đổi số không còn là khái niệm xa vời mà trở thành những việc làm cụ thể trong sinh hoạt, lao động, sản xuất và giao dịch hằng ngày.
Đối với hộ kinh doanh, việc ứng dụng công nghệ trong quảng bá sản phẩm, giới thiệu dịch vụ, xây dựng kênh thông tin trực tuyến và sử dụng phương thức thanh toán điện tử có thể mở rộng cơ hội tiếp cận khách hàng, nâng cao hiệu quả kinh doanh. Đối với người dân khi thực hiện thủ tục hành chính, việc biết tra cứu quy trình, chuẩn bị hồ sơ điện tử và sử dụng dịch vụ công trực tuyến có thể giúp tiết kiệm thời gian, công sức đi lại.
Đối với cán bộ, công chức, phát triển công dân số cũng đặt ra yêu cầu tiếp tục đổi mới phương thức phục vụ, hướng dẫn tận tình, hỗ trợ đúng nhu cầu và bảo đảm quyền lợi hợp pháp của người dân. Chính quyền số chỉ thực sự có ý nghĩa khi người dân cảm nhận được sự thuận tiện, minh bạch và hiệu quả trong quá trình giải quyết công việc.
Mỗi người dân – một công dân số chủ động, an toàn và có trách nhiệm
Hưởng ứng Ngày Công dân số Việt Nam 15/10, mỗi cán bộ, đảng viên, đoàn viên, hội viên và người dân trên địa bàn xã Phước Thành cần biến nhận thức thành hành động cụ thể, bắt đầu từ những việc gần gũi nhất.
Mỗi người dân hãy chủ động tìm hiểu và sử dụng tài khoản định danh điện tử VNeID theo hướng dẫn; kiểm tra, cập nhật thông tin cá nhân chính xác; từng bước làm quen với dịch vụ công trực tuyến và các hình thức thanh toán điện tử phù hợp. Đồng thời, tích cực rèn luyện kỹ năng nhận diện thông tin giả, phòng tránh lừa đảo trực tuyến và bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Mỗi gia đình hãy trở thành một môi trường học tập số, trong đó người biết hướng dẫn người chưa biết, người thành thạo hỗ trợ người còn khó khăn. Thanh niên phát huy vai trò xung kích, hỗ trợ người cao tuổi và những người ít có điều kiện tiếp cận công nghệ. Các Tổ Công nghệ số cộng đồng tiếp tục tăng cường hướng dẫn trực tiếp, lựa chọn nội dung thiết thực, dễ thực hành và phù hợp với nhu cầu của từng nhóm dân cư.
Các cơ quan, đơn vị, trường học, cơ sở sản xuất, kinh doanh và tổ chức đoàn thể cần tích cực phối hợp tuyên truyền, phổ cập kỹ năng số, khuyến khích ứng dụng công nghệ trong công việc và đời sống; đồng thời quan tâm hỗ trợ những người có hoàn cảnh khó khăn, người cao tuổi và đồng bào dân tộc thiểu số để mọi người đều có cơ hội tiếp cận các tiện ích số.
Phát triển công dân số không phải là nhiệm vụ của riêng cơ quan chuyên môn hay những người làm công nghệ. Đó là quá trình cần sự tham gia thường xuyên, tự giác và có trách nhiệm của toàn xã hội. Mỗi thao tác số đúng cách, mỗi hồ sơ được thực hiện trực tuyến, mỗi giao dịch điện tử an toàn, mỗi hành động chia sẻ thông tin có trách nhiệm đều góp phần xây dựng môi trường số tin cậy và thúc đẩy sự phát triển của địa phương.
Chung tay xây dựng Phước Thành số – vì cuộc sống thuận tiện, an toàn và phát triển
Ngày Công dân số Việt Nam 15/10 là dịp để mỗi người nhìn lại thói quen sử dụng công nghệ, chủ động bổ sung kiến thức và xác định trách nhiệm của mình trong xã hội số. Đối với xã Phước Thành, đây cũng là cơ hội tiếp tục lan tỏa phong trào “Bình dân học vụ số”, phát huy vai trò của các Tổ Công nghệ số cộng đồng và thúc đẩy việc đưa các tiện ích số đến từng gia đình, từng người dân.
Với sự quan tâm, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền; sự phối hợp của các cơ quan, đơn vị, tổ chức đoàn thể, doanh nghiệp viễn thông và ngân hàng; cùng tinh thần chủ động học hỏi của Nhân dân, Phước Thành hướng tới xây dựng cộng đồng số ngày càng rộng khắp, nơi mọi người đều có cơ hội tiếp cận công nghệ, sử dụng dịch vụ số an toàn và thụ hưởng những lợi ích thiết thực từ chuyển đổi số.
Hưởng ứng Ngày Công dân số Việt Nam 15/10, mỗi người dân xã Phước Thành hãy bắt đầu từ một hành động số thiết thực hôm nay: học thêm một kỹ năng số, sử dụng một tiện ích số, thực hiện một giao dịch trực tuyến an toàn và chia sẻ kiến thức hữu ích với cộng đồng.
Mỗi người dân là một công dân số tích cực – mỗi gia đình là một gia đình số – mỗi thôn là một cộng đồng số. Chung tay xây dựng xã Phước Thành ngày càng phát triển, văn minh, hiện đại và bền vững trong kỷ nguyên số!